'Europese clouddata vraagt om meer dan locatie'

Juridische zeggenschap is doorslaggevend voor soevereiniteit 

Bij clouddata draait het niet alleen om de fysieke opslaglocatie. Minstens zo belangrijk is hoe een cloudomgeving organisatorisch en juridisch is ingericht. De structuur van een cloudprovider kan bepalend zijn voor de regels die op data van toepassing zijn, ook wanneer die data binnen Europa wordt opgeslagen. 

“Het gaat er ook om of de cloudprovider onder bijvoorbeeld Amerikaanse jurisdictie valt of wordt aangestuurd door een Amerikaans moederbedrijf,” legt Rijlaarsdam uit: “In dat geval kan buitenlandse wetgeving van toepassing zijn.” 

Een voorbeeld van dergelijke buitenlandse wetgeving is de Cloud Act. Deze wet kan ertoe leiden dat een provider die onder Amerikaanse rechtsmacht valt, verplicht wordt om data te verstrekken, ook als die data fysiek in Europa staat. Het gaat daarbij om een juridische verplichting richting de aanbieder; de praktische uitwerking hangt af van de contractstructuur, de vestigingsplaats van de betrokken entiteit en mogelijke conflicterende wetgeving. “De locatie van een datacenter zegt niet alles over de mate van bescherming,” zegt Bart-Jan Rijlaarsdam. “Wat minstens zo belangrijk is, is de juridische inrichting van de cloudprovider. Onder welke wetgeving valt de entiteit die de dienst levert? En wie kan die partij juridisch verplichten om data te verstrekken?” 

De rol van het datacenter 

Hoewel juridische zeggenschap een doorslaggevende rol speelt, blijft het datacenter een essentieel onderdeel van een verantwoorde cloudoplossing. De fysieke infrastructuur bepaalt onder meer hoe data wordt beschermd tegen ongeautoriseerde toegang, hoe transparant processen zijn ingericht en in hoeverre organisaties grip hebben op hun omgeving. 

Volgens Rijlaarsdam ontstaat databescherming nooit door één losse maatregel. “Het gaat om de samenhang tussen infrastructuur, cloudarchitectuur en de juridische kaders waarbinnen die zijn ingericht,” zegt hij. “Voor organisaties met publieke verantwoordelijkheid draait soevereiniteit uiteindelijk om de vraag wie bevoegdheden heeft, wie controle kan uitoefenen en wie daar toezicht op houdt. Pas in die samenhang krijgt het begrip betekenis.” 

Voor cloudoplossingen die worden aangeboden vanuit een Europees datacenter betekent dit dat fysieke beveiliging, operationele controle en naleving van Europese normen een belangrijk fundament vormen. Tegelijkertijd laat dit zien dat echte databescherming pas ontstaat wanneer deze technische en organisatorische maatregelen ook juridisch goed zijn ingebed. 

Transparantie en regie 

“Soeverein cloudgebruik vraagt om transparantie en regie,” stelt Rijlaarsdam. Dat betekent niet het uitsluiten van technologie of leveranciers, maar het bewust inrichten van cloudomgevingen waarin organisaties zelf richting kunnen geven aan architectuur, databeheer en onderlinge afhankelijkheden. Binnen die benadering werkt Interconnect met open technologieën, waaronder OpenStack, om inzicht en controle te ondersteunen. 

Deze aanpak sluit aan op de behoefte aan controle en voorspelbaarheid die veel organisaties hebben. Door open technologie te combineren met heldere processen ontstaat beter inzicht in hoe data wordt verwerkt en beschermd. Dat maakt het eenvoudiger om keuzes te verantwoorden, aan te passen en toekomstbestendig te houden. 

Slot 

De discussie over Europese clouddata laat zien dat zekerheid in de cloud niet vanzelf ontstaat. Organisaties die grip willen houden op hun data moeten verder kijken dan afzonderlijke keuzes en begrijpen hoe die keuzes elkaar beïnvloeden. Dat vraagt om overzicht, transparantie en een bewuste inrichting van cloudomgevingen. 

Zoals Bart-Jan Rijlaarsdam het verwoordt: “Echte databescherming ontstaat niet door één maatregel, maar door de samenhang tussen locatie, technologie en juridische zeggenschap.” Juist door die samenhang expliciet te maken, kunnen organisaties onderbouwde cloudkeuzes maken. Keuzes die niet alleen vandaag voldoen, maar ook standhouden wanneer wetgeving, technologie of omstandigheden veranderen.